Onder de paddenstoel zit een groot netwerk
Dit verhaal is geschreven met hulp van AI. Zo werkt Weetwat
Een paddenstoel is maar een klein stukje van een schimmel. Het grootste deel blijft verborgen onder de grond.
Onder de grond ligt een groot netwerk van schimmeldraden. De paddenstoel is alleen het vruchtlichaam, het deel dat boven de grond komt. Een schimmel is geen plant en geen dier.
Veel schimmels zijn opruimers. Ze breken afgevallen bladeren, takken en dood hout af en nemen de voedingsstoffen daaruit op. Andere schimmels leven samen met levende bomen. Ze winden hun draden rond en in de wortels. Die samenwerking heet mycorrhiza.
Die samenwerking werkt als een ruil. De boom maakt met zonlicht suikers en koolstof aan, en dat kan een schimmel niet. De schimmel krijgt die van de boom. Daarvoor geeft hij water en voedingsstoffen uit de bodem terug, zoals stikstof en fosfor.
Zo'n netwerk kan enorm groot zijn. In een bos in Oregon leeft een honingzwam die volgens Scientias.nl ongeveer 965 hectare beslaat. Dat zijn zo'n 1.350 voetbalvelden. Die honingzwam laat de wortels van bomen rotten.
Praten bomen ook met elkaar via die draden? Onderzoek naar waarschuwingen voor ziekten en plagen geeft geen eenduidige resultaten. Bioloog George Kowalchuk zegt dat het nog niet is aangetoond dat bomen zo met elkaar praten. Onderzoeker Justine Karst en twee collega's zeggen dat de wetenschappelijke basis flinterdun is. De National Forest Foundation zegt dat bomen via het netwerk water en voedingsstoffen delen.
Dit leer je ook op school Planten en bomen maken met zonlicht hun eigen voedsel.
Waarom is dit belangrijk?
Schimmels ruimen dood hout op en leven samen met levende bomen. Of bomen via die draden ook met elkaar delen of praten, geeft in onderzoek geen eenduidige resultaten.
Moeilijke woorden
- vruchtlichaam
- Het deel van een schimmel dat boven de grond groeit, zoals een paddenstoel.
- mycorrhiza
- De samenwerking waarbij een schimmel met zijn draden samenleeft met de wortels van een boom.
- hectare
- Een maat voor oppervlakte.
- bioloog
- Een wetenschapper die onderzoek doet naar planten, dieren en andere levende wezens.
Hoe weten we dit?
Eén bron
Dit staat in de bron
- Een paddenstoel is alleen het vruchtlichaam van een ondergronds netwerk van schimmeldraden.
- Veel schimmels breken afgevallen bladeren, takken en dood hout af.
- Bij mycorrhiza ruilen boom en schimmel suikers tegen water en voedingsstoffen.
- Onderzoek naar waarschuwingen tussen bomen geeft geen eenduidige resultaten.
Dit zeggen mensen
- Bioloog George Kowalchuk zegt dat nog niet is aangetoond dat bomen via het netwerk praten.
- Justine Karst en twee collega's zeggen dat de wetenschappelijke basis flinterdun is.
- De National Forest Foundation zegt dat bomen via het netwerk water en voedingsstoffen delen.
Hier haalden we het nieuws
- Scientias.nl
- National Forest Foundation
- Nature Today (De Vlinderstichting)
Test jezelf
1 van 6
-
Wie? Opzoeken Wie zegt dat nog niet is aangetoond dat bomen via schimmels praten?
Bioloog George Kowalchuk zegt dat dit nog niet is aangetoond.
Kijk nog eens in de tekst. Toon waar het staat
-
Wat? Opzoeken Wat is een paddenstoel volgens het verhaal?
Een paddenstoel is alleen het vruchtlichaam van een groot netwerk van schimmeldraden.
Kijk nog eens in de tekst. Toon waar het staat
-
Waar? Opzoeken Waar leeft de honingzwam van ongeveer 965 hectare?
De honingzwam leeft in een bos in Oregon, in de Verenigde Staten.
Kijk nog eens in de tekst. Toon waar het staat
-
Waarom? Nadenken Waarom krijgt de schimmel suikers van de boom?
De boom maakt suikers met zonlicht, en dat kan een schimmel niet.
Kijk nog eens in de tekst. Toon waar het staat
-
Hoe? Nadenken Hoe werkt de samenwerking tussen boom en schimmel?
De boom geeft suikers en de schimmel geeft water en voedingsstoffen terug.
-
Oordelen De National Forest Foundation zegt: 'Bomen delen via het schimmelnetwerk water en voedingsstoffen.' Is dat een feit, een mening of een bewering?
Het is iets dat je kunt nagaan, maar in ons verhaal zegt alleen de stichting het.
0 van de 6 juist
Nieuwskaart
Onder de paddenstoel zit een groot netwerk
- Wie?
- Schimmels en bomen
- Wat?
- Een paddenstoel is maar een deel van een schimmel
- Waar?
- Onder de grond, onder meer in een bos in Oregon
- Waarom?
- Een schimmel kan zelf geen suikers maken met zonlicht
- Hoe?
- Ze ruilen suikers tegen water en voedingsstoffen via de wortels
Weetwat · Het nieuws, uitgelegd
Voor de klas voor leerkrachten
Sluit aan bij
Minimumdoelen basisonderwijs, versie Lang (9 tot 12 jaar)
- WT6 3.2.1-3.2.8 Biodiversiteit, ecosystemen en de impact van mensen wetenschap en techniek
- WT6 3.6.1-3.6.4 Hoe wetenschappers onderzoeken wetenschap en techniek
- GS6 5.2.5 Feit of mening? Vragen over perspectieven geschiedenis
Kennisanker
Planten en bomen maken met zonlicht hun eigen voedsel. WT6 3.2.1-3.2.8 Biodiversiteit, ecosystemen en de impact van mensen
Quiz: leesvaardigheden
- Opzoeken (vraag 1, 2, 3) · NL4 1.1.5 Informatie opzoeken in een tekst
- Afleiden (vraag 4, 5) · NL6 1.1.3 Expliciete en impliciete informatie combineren (afleiden)
- Beoordelen (vraag 6) · GS6 5.2.5 Feit of mening? Vragen over perspectieven
Nieuwskaart
Het verhaal in één schema (wie, wat, waar, wanneer, waarom, hoe), ook om af te drukken. Het komt na de quiz.
Bespreek
Waarom is dit nieuws belangrijk? Weetwat zegt: “Schimmels ruimen dood hout op en leven samen met levende bomen. Of bomen via die draden ook met elkaar delen of praten, geeft in onderzoek geen eenduidige resultaten.” Wat denken jullie?
Sluit aan bij de doelen, dekt ze niet volledig: een artikel oefent een stukje van een doel. Meer voor leerkrachten
